(FILES) This picture taken on April 16, 2017 shows a general view of the Monastery of Saint Catherine in Egypt's south Sinai. Egypt has denied that a controversial court ruling over Sinai's Saint Catherine monastery threatens the UNESCO world heritage landmark, after Greek and church authorities warned of the sacred site's status. A Sinai court May 28, 2025 ruled in a land dispute between the monastery and the South Sinai governorate that the monastery "is entitled to use" the land, which "the state owns as public property." (Photo by Pedro Costa Gomes / AFP)

Διαβουλεύσεις στο ανώτατο επίπεδο για τη Μονή Σινά – Η στόχευση της ελληνικής αποστολής τη Δευτέρα στην Αίγυπτο

Με το τοπίο, όσον αφορά στο μείζον ζήτημα της ιδιοκτησίας της Μονής της Αγίας Αικατερίνης, να παραμένει θολό μετά την απόφαση του δικαστηρίου της Ισμαηλίας, η ελληνική κυβέρνηση κινείται με προτεραιότητα τη θωράκιση του λατρευτικού ελληνορθόδοξου χαρακτήρα του χώρου.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνομίλησε με τον πρόεδρο Σίσι και σύμφωνα με το Γραφείο Τύπου του Πρωθυπουργού, ο ίδιος υπογράμμισε τη σημασία της διατήρησης του προσκυνηματικού και ελληνορθόδοξου χαρακτήρα της Μονής και την επίλυση του ζητήματος με τρόπο θεσμικό. Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν ότι η λύση βρίσκεται στην ήδη καταγεγραμμένη κοινή κατανόηση των δύο πλευρών, καθώς και σε όσα είχαν συμφωνηθεί κατ’ ιδίαν και ανακοινωθεί δημοσίως κατά την επίσκεψη του Προέδρου της Αιγύπτου στην Αθήνα στις 7 Μαΐου.

Στις 2 Ιουνίου ελληνική αντιπροσωπεία θα μεταβεί στην Αίγυπτο με στόχο την ταχεία ολοκλήρωσης της συμφωνίας, καθώς Αθήνα και Κάιρο έφθασαν στο όριο της ψύχρανσης, με τους Αιγύπτιους να επιχειρούν μέσω ανακοίνωσης της προεδρίας να ρίξουν τους τόνους, αναφερόμενοι όμως μόνο στο θρησκευτικό καθεστώς της Μονής.

“Η Προεδρία της Δημοκρατίας επαναβεβαιώνει την πλήρη δέσμευσή της να διατηρήσει το μοναδικό και ιερό θρησκευτικό καθεστώς της Μονής της Αγίας Αικατερίνης και να μην βλάψει αυτό το καθεστώς και επιβεβαιώνει ότι η πρόσφατη δικαστική απόφαση εδραιώνει αυτό το καθεστώς” αναφέρεται σε ανακοίνωση της Προεδρίας της Αιγύπτου.

Το Κάιρο χαρακτηρίζει «αδελφικές» τις σχέσεις των δύο λαών, με την Αθήνα να δείχνει μεν καλή πίστη, επισημαίνοντας όμως ότι δεν υπάρχουν περιθώρια αποκλίσεων από το συμφωνημένο πλαίσιο.

“Ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών επικοινώνησε αμέσως με τον Υπουργό Εξωτερικών της Αιγύπτου και κατέστησε σαφές ότι δεν υπάρχει κανένα περιθώριο να αποκλίνουμε από την κοινή κατανόηση των δύο πλευρών” τόνισε η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Λάνα Ζωχιού.

Από την πλευρά πάντως του Υπουργείου Εξωτερικών της Αιγύπτου οι μοναχοί του Σινά εμφανίζονται ως χρήστες των χώρων της περιοχής: “Λόγω του ενδιαφέροντος για την πνευματική και υψηλή θρησκευτική αξία της μονής, η δικαστική απόφαση ορίζει ότι στους μοναχούς της μονής εξακολουθεί να επιτρέπεται η χρήση των θρησκευτικών και αρχαιολογικών χώρων της περιοχής“.

Σεβασμό αυτών που ισχύουν από το βάθος των αιώνων ζητά το Οικουμενικό Πατριαρχείο: “Το Οικουμενικόν Πατριαρχείον κάμνει έκκλησιν προς την Αιγυπτιακήν Κυβέρνησιν, επί τη βάσει και των χθεσινών δηλώσεων του Προέδρου της χώρας Εξοχ. κ. Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι, να ανεύρη τον ενδεδειγμένον τρόπον δια να διατηρηθή το ιδιοκτησιακόν καθεστώς της Ιεράς Μονής, το οποίον εσεβάσθη ιδιαιτέρως και διεσφάλισε προνομιακώς επί αιώνας και το Ισλάμ“.

Το Πατριαρχείο Ιεροσολύμνων επαναβεβαιώνει την εκκλησιασική δικαιοδοσία του επί της Μονής, η οποία αποτελεί ζωντανό σύμβολο ειρήνης μεταξύ Χριστιανών-Μουσουλμάνων: “Έχομεν ιερό καθήκον να διασφαλίσουμε την αδιάλειπτη συνέχιση της χριστιανικής λατρείας εις τον ιερό αυτό τόπο, όπως συμβαίνει επί δεκαεπτά αιώνες. Καταδικάζομεν πάσαν προσβολήν της φυσικής ή δικαιοδοσιακής υποστάσεως των χώρων λατρεία μας“.

Στην Αθήνα τελούν εν αναμονή της αποστολής της απόφασης 160 σελίδων του αιγυπτιακού δικαστηρίου, η οποία αφορά μια εκκρεμότητα δεκαετιών σε μια περίπλοκη υπόθεση αστικού χαρακτήρα. Με βάση πάντως τα στοιχεία που υπάρχουν η απόφαση κάνει κατ’ αρχήν δεκτή την έφεση που άσκησε η Μονή.

Το δικαστήριο φαίνεται ότι απέρριψε μηνύσεις που στρέφονταν κατά της Μονής και αφορούσαν 28 ναούς – προσκυνήματα, 17 γαίες – οικόπεδα για τα οποία υπάρχουν συμβόλαια αγοραπωλησίας και 11 γαίες γιατί δεν αποδείχθηκε ότι η Μονή είχε εκδηλώσει κατοχή ή έλεγχο αυτών.

Όσον αφορά πάντως το ιδιοκτησιακό, το Κάιρο από πλευράς του διευκρινίζει ότι περιοχές, οι οποίες χαρακτηρίζονται «απομακρυμένες» και μη κατοικίσιμες, έχουν ήδη δημευθεί. Εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών της Αιγύπτου αναφέρει: “Η απόφαση του δικαστηρίου υποδεικνύει την ύπαρξη απομακρυσμένων περιοχών και φυσικών καταφυγίων μακριά από το μοναστήρι, χωρίς κατοίκους, και χωρίς τεκμηριωμένα έγγραφα ιδιοκτησίας ή κατοχής. Επομένως, οι περιοχές αυτές θεωρούνται κρατική γη“.

Καλά πληροφορημένες πηγές αναφέρουν ότι η δικαστική απόφαση καμία σχέση δεν έχει με την ταυτότητα και τον χαρακτήρα της Μονής, ο λατρευτικός χαρακτήρας της οποίας παραμένει, όπως και η νόμιμη κατοχή εκ μέρους των μοναχών.