Η Ουάσινγκτον και οι Βρυξέλλες προωθούν οδικό χάρτη ανασυγκρότησης 10ετίας, αλλά χωρίς κατάπαυση πυρός τα έργα παραμένουν όνειρο.
Οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθούν ένα φιλόδοξο σχέδιο «μεταπολεμικής ευημερίας» για την Ουκρανία, με στόχο τη συγκέντρωση έως και 800 δισ. δολαρίων σε δημόσια και ιδιωτικά κεφάλαια για την ανοικοδόμηση της χώρας μετά το τέλος της ρωσικής εισβολής. Σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο που διέρρευσε, πρόκειται για έναν δεκαετή οδικό χάρτη που συνδέει την ανασυγκρότηση με ταχύτερη πορεία ένταξης στην ΕΕ και την μετατροπή της Ουκρανίας σε ελκυστικό επενδυτικό προορισμό.
Το 18σέλιδο κείμενο προβλέπει μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση μέχρι το 2040 και ένα άμεσο, «100 ημερών» επιχειρησιακό σχέδιο για να ξεκινήσουν έργα μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες στο έδαφος. Κεντρική προϋπόθεση είναι η ύπαρξη κατάπαυσης του πυρός και στοιχειωδών εγγυήσεων ασφάλειας, κάτι που σήμερα θεωρείται εξαιρετικά αβέβαιο όσο συνεχίζεται η πλήρους κλίμακας επίθεση της Ρωσίας.
Στο σχέδιο, οι ΗΠΑ δεν εμφανίζονται μόνο ως δωρητές, αλλά ως στρατηγικός οικονομικός εταίρος και «άγκυρα αξιοπιστίας». Η Ουάσινγκτον σχεδιάζει τη δημιουργία ειδικού U.S.-Ukraine Reconstruction Investment Fund για να προσελκύσει ιδιωτικά κεφάλαια, με έμφαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες, υποδομές, ενέργεια και τεχνολογία, ενώ προβλέπεται άμεση παρουσία αμερικανικών εταιρειών και εμπειρογνωμόνων στη χώρα.
Για την ΕΕ, το σχέδιο συνδέεται με τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό από το 2028, μέσω πακέτου τουλάχιστον 100 δισ. ευρώ σε δημοσιονομική στήριξη και εγγυήσεις επενδύσεων. Οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι αυτά τα εργαλεία μπορούν να «ξεκλειδώσουν» έως 207 δισ. ευρώ, εφόσον η Ουκρανία προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις και εναρμονίσεις με το κοινοτικό κεκτημένο.
Κλειδί στη διαμόρφωση του οικονομικού σκέλους είναι η BlackRock, που συμβουλεύει δωρεάν το εγχείρημα. Ωστόσο, ο αντιπρόεδρος της εταιρείας, Φίλιπ Χίλντεμπραντ, προειδοποιεί ότι όσο η Ουκρανία παραμένει ζώνη πολέμου με επιθέσεις, είναι «σχεδόν αδύνατο» θεσμικοί επενδυτές να δεσμεύσουν μεγάλα ποσά για έργα ανοικοδόμησης.
Το πακέτο εντάσσεται σε ένα ευρύτερο 20 σημείων ειρηνευτικό πλαίσιο που προωθεί η Ουάσινγκτον, ενώ αυτή την εβδομάδα έχει προγραμματιστεί τριμερής συνάντηση σε Άμπου Ντάμπι μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και ΗΠΑ. Παρά τις αλλαγές στη στάση των ΗΠΑ υπό την προεδρία Τραμπ, το έγγραφο δείχνει διάθεση για ισχυρή οικονομική εμπλοκή στην «επόμενη μέρα».
Το μεγάλο ερώτημα όμως παραμένει: χωρίς κατάπαυση του πυρός και εγγυήσεις ασφάλειας, η προοπτική των 800 δισ. μοιάζει περισσότερο με υπόσχεση παρά με άμεσο σχέδιο δράσης, όσο η Ουκρανία συνεχίζει να μετρά καταστροφές και ανθρώπινες απώλειες.