Σε μια περίοδο όπου οι ελληνοτουρκικές σχέσεις δοκιμάζονται διαχρονικά από εντάσεις αλλά και απόπειρες προσέγγισης, η συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Άγκυρα επιχείρησε να δώσει σαφές μήνυμα σταθερότητας και συνέχειας στον διάλογο.
Η 6η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας ολοκληρώθηκε με Κοινή Δήλωση, στην οποία καταγράφεται η πρόθεση των δύο χωρών να ενισχύσουν ουσιαστικά τις οικονομικές και εμπορικές τους σχέσεις, θέτοντας έναν συγκεκριμένο και μετρήσιμο στόχο: διμερή εμπορικό όγκο 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων έως το τέλος της δεκαετίας.
Η οικονομία στο επίκεντρο της προσέγγισης
Ο στόχος των 10 δισ. δολαρίων δεν αποτελεί απλή διακήρυξη προθέσεων, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενεργοποίησης των επιχειρηματικών κοινοτήτων και των επενδυτικών φορέων των δύο χωρών. Στο πλαίσιο αυτό, συμφωνήθηκε η διοργάνωση δύο επιχειρηματικών fora, ένα στην Κωνσταντινούπολη και ένα στην Αθήνα, με τη συμμετοχή των αρμόδιων υπουργών Οικονομικών, Κυριάκου Πιερρακάκη και Μεχμέτ Σιμσέκ.
Η έμφαση δίνεται στην ενίσχυση της διασύνδεσης των επιχειρήσεων, στην ενεργοποίηση του Ελληνοτουρκικού Κοινού Επιχειρηματικού Συμβουλίου και στην αναζήτηση νέων τομέων συνεργασίας, από τις επενδύσεις έως τις υποδομές και την καινοτομία.
Έβρος και βιώσιμη διαχείριση υδάτων
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη συνεργασία για τη βιώσιμη διαχείριση των υδάτων στη λεκάνη απορροής του ποταμού Meriç/Έβρου. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν να επανενεργοποιήσουν την ad hoc Κοινή Επιτροπή που είχε συσταθεί το 2010, με στόχο την προστασία και ορθολογική αξιοποίηση του ποταμού, καθώς και την καλύτερη αντιμετώπιση πλημμυρικών φαινομένων.
Η διαχείριση του Έβρου αποκτά νέα διάσταση, καθώς συνδέεται τόσο με περιβαλλοντικές προκλήσεις όσο και με ζητήματα πολιτικής προστασίας και κλιματικής ανθεκτικότητας. Η συνεργασία σε αυτό το επίπεδο θεωρείται κρίσιμη για τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή.
Στήριξη σε διεθνείς οργανισμούς και ΝΑΤΟ
Στην Κοινή Δήλωση γίνεται ρητή αναφορά στην αμοιβαία πρόθεση στήριξης υποψηφιοτήτων σε διεθνείς οργανισμούς. Ελλάδα και Τουρκία συμφώνησαν να ενισχύσουν τη συνεργασία τους σε διεθνείς πλατφόρμες, στον βαθμό του δυνατού, προωθώντας εκατέρωθεν συμφέροντα.
Παράλληλα, επαναβεβαιώθηκε η δέσμευση για εποικοδομητική συνεργασία στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, ενόψει και της Συνόδου Κορυφής που θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα τον Ιούλιο του 2026. Οι δύο πλευρές αντάλλαξαν επίσης απόψεις για τις σχέσεις Τουρκίας – Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε μια περίοδο που το ζήτημα αυτό παραμένει ανοιχτό.
Μετανάστευση, ασφάλεια και υποδομές
Η συνεργασία για την καταπολέμηση της παράτυπης μετανάστευσης επαναβεβαιώθηκε, με ιδιαίτερη αναφορά στον τριμερή μηχανισμό Ελλάδας – Τουρκίας – Βουλγαρίας, ο οποίος, σύμφωνα με τη Δήλωση, έχει αποδώσει θετικά αποτελέσματα.
Επιπλέον, οι δύο χώρες συμφώνησαν να συνεχίσουν τον εκσυγχρονισμό κρίσιμων διασυνοριακών οδικών και σιδηροδρομικών αξόνων, με έμφαση στη δεύτερη διασυνοριακή γέφυρα στους Κήπους – Ύψαλα. Το έργο θεωρείται κομβικό για την ενίσχυση της διασυνδεσιμότητας και της εμπορευματικής ροής μεταξύ Ευρώπης και Τουρκίας.
Ενέργεια, τεχνολογία και τουρισμός
Η ενέργεια αποτελεί έναν ακόμη τομέα πιθανής σύγκλισης, με έμφαση στη διασύνδεση ηλεκτρικής ενέργειας και στις ανανεώσιμες πηγές. Παράλληλα, επισημάνθηκε η σημασία των αναδυόμενων τεχνολογιών, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η ψηφιοποίηση, για τη μελλοντική οικονομική και στρατηγική ανάπτυξη.
Ιδιαίτερη μνεία γίνεται και στη συνέχιση του προσωρινού καθεστώτος θεωρήσεων Σένγκεν βραχείας διαμονής για Τούρκους πολίτες που επισκέπτονται ελληνικά νησιά του Αιγαίου, στοιχείο που ενισχύει τις τουριστικές και οικονομικές ροές.
Συνολικά, η Κοινή Δήλωση επιχειρεί να αποτυπώσει μια στρατηγική σταδιακής εμβάθυνσης της συνεργασίας, με έμφαση στη θετική ατζέντα, τη διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας και την αποφυγή κλιμάκωσης.